شاه‌آبادی، مهدی

حجت‌الاسلام‌والمسلمین مهدی شاه‌آبادی، نماینده دوره اول و دوم مجلس شورای اسلامی بود که در 6 اردیبهشت 1363، در بازدید از منطقه عملیاتی جزیره مجنون، بر اثر اصابت ترکش توپ به شهادت رسید.

مهدی شاه‌آبادی فرزند آیت‌الله‌العظمی میرزامحمدعلی شاه‌آبادی، سال 1309 در قم متولد شد و در چهارسالگی به همراه خانواده به تهران نقل مکان کرد.⁠[1]

از بدو ورود به تهران، به مدت دو سال، در مکتبخانه امامزاده یحیی «ع» به فراگیری قرآن کریم پرداخت. در شش‌سالگی به همراه دو برادر دیگرش وارد دوره ابتدایی شد و دوره دبستان را تا 12 سالگی پشت سر گذاشت و   همزمان نزد پدر ادبیات عرب را آموزش دید.⁠[2]

در 14 سالگی، وارد مدرسه علمیه مروی تهران شد و در 18 سالگی، به لباس روحانیت درآمد. در سال 1330، برای ادامه تحصیلات علوم دینی به حوزه علمیه قم رفت و یک سال بعد، برای پی‌گیری دوره دبیرستان، به تهران بازگشت و در چهارده‌ ماه، دوره دبیرستان را به پایان برد.⁠[3]

همزمان با کودتای 28 مرداد 1332 دستگیر و پس از مدت کوتاهی آزاد شد و به قم بازگشت.⁠[4] وی در این دوره یادگیری علوم دینی را ادامه داد.⁠[5]

شاه‌آبادی در سال 1336 و در 27 سالگی، با عزت‌السادات آیت‌الله‌زاده شیرازی ازدواج کرد⁠[6] که حاصل آن هفت فرزند بود.

با آغاز نهضت امام خمینی، شاه‌آبادی بدان پیوست و به فعالیت تبلیغی و توزیع اعلامیه پرداخت و روحانیون مخالف حکومت را پناه می‌داد.⁠[7] در سال 1350، به تهران بازگشت و اقداماتش، منجر به بازداشت او به مدت چهار ماه در سال 1352   شد. دومین دستگیری وی در سال 1353 بود که به مدت 20 روز ادامه داشت. سومین بازداشت وی در سال 1354 بود که دو ماه ادامه یافت. چهارمین بازداشت وی در سال 1355 بود که منجر به تبعید شش‌ماهه او به شهرستان بانه در استان کردستان شد، پنجمین دستگیری او مربوط به خرداد 1357 بود و در آبان همان سال، آزاد شد. 12 روز بعد، مجدداً دستگیر شد و تا 3 بهمن 1357، در زندان باغشاه، زندانی بود.⁠[8]

در آستانه ورود امام خمینی به کشور، دولت بختیار فرودگاه مهرآباد را بست. به منظور مقابله با این اقدام، شاه‌آبادی به همراه عده‌ای دیگر از روحانیون و دانشگاهیان، در دانشگاه تهران دست به تحصن زدند. با بازگشایی فرودگاه مهرآباد و قطعی شدن بازگشت امام خمینی، وی در کنار آیت‌الله مرتضی مطهری (شهید)، عضو کمیته استقبال از امام شد و پس از آن، در 21 بهمن 1357، در خلع سلاح کلانتری‌ها و پادگان‌ها، نقش داشت.⁠[9]

پس از پیروزی انقلاب اسلامی، حجت‌الاسلام‌والمسلمین مهدی شاه‌آبادی، مسئولیت‌های مختلفی عهده‌دار شد که عضویت در شورای مرکزی کمیته انقلاب اسلامی، ریاست کمیته انقلاب اسلامی شمیرانات (اختیاریه)، ریاست دایره تبلیغات جامعه روحانیت مبارز تهران، نمایندگی امام خمینی در هیأت بررسی عملکرد بنیاد مستضعفان، تأسیس معاونت پرورشی و امور تربیتی وزرات آموزش‌وپرورش و عضویت در دوره‌های اول و دوم مجلس شورای اسلامی از آن جمله است.⁠[10]

با آغاز جنگ تحمیلی، شاه‌آبادی، از مناطق عملیاتی بازدید می‌کرد تا به گفته خودش در یک سنگر، یک رزمنده را پیدا کند و دست و روی او را ببوسد و به او بگوید: «درست است که ما کار رزمی نمی‌دانیم و در این زمینه‌ها نمی‌توانیم برای شما کاری انجام دهیم، اما بدانید که دل ما با شماست و قلب ما از شماست».⁠[11]

5 اردیبهشت 1363، در روزهای تعطیلی بین دو دوره اول و دوم مجلس شورای اسلامی، ‌که شاه‌آبادی نیز بار دیگر به نمایندگی مردم تهران در مجلس شورای اسلامی برگزیده شده بود، به همراه فرزند ارشد خود و عده‌ای از استادان دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران، به منظور بازدید از منطقه عملیاتی جزیره مجنون، به استان خوزستان سفر کردند. پس از فرود هواپیما در فرودگاه اهواز، وی ابتدا در جمع نیروهای لشکر 25 کربلا (سپاه پاسداران) در پادگان شهید بهشتی اهواز سخنرانی کرد و روز بعد، وارد جزیره مجنون شدند. در حالی‌که وی برای سخنرانی، اقامه نماز مغرب و قرائت دعای کمیل، به سمت یکی از حسینیه‌های جزیره در حال حرکت بود، بر اثر اصابت ترکش گلوله توپ به سر و پا مجروح شد و پیش از رسیدن به بیمارستان، در شب شهادت امام موسی کاظم «ع» به شهادت رسید.⁠[12]

پیکر شهید شاه‌آبادی پس از تشییع در تهران، در یادمان شهدای 72 تن در قطعه 24 گلزار شهدای بهشت زهرا «س» تهران، در کنار مزار شهید بهشتی و یارانش به خاک سپرده شد.⁠[13]

در پی شهادت شاه‌آبادی، شخصیت‌ها و سازمان‌های سیاسی و مذهبی پیام‌های تسلیتی صادر کردند. امام خمینی شهادت وی را موجب «سرافرازی روحانیت عالیقدر» دانستند.⁠[14] آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای (رئیس‌جمهور) شهادت شاه‌آبادی را «پاداش سال‌ها مجاهدت در راه خدا و تلاش برای حاکمیت اسلام» برشمردند⁠[15] و حجت‌الاسلام‌ اکبر هاشمی رفسنجانی (رئیس مجلس) این شهادت را «افتخاری برای مجلس شورای اسلامی، جامعه روحانیت مبارز و مردم آگاه و غیور تهران» دانست.⁠[16]

پس از شهادت شاه‌آبادی، «انجمن اسلامی الغدیر» که وی تأسیس کرده بود به «حوزه علمیه شهید شاه‌آبادی» تغییر نام داد و تحت نظر حوزه‌های علمیه کشور به فعالیت پرداخت.⁠[17]

«استادزاده‌ (حوزه علمیه شهید شاه‌آبادی، 1365)»، «تبارنامه خونین (ستاد برگزاری مراسم روز روحانیت و جنگ تحمیلی، 1366)»، «شهید حجت‌الاسلام‌والمسلمین حاج شیخ مهدی شاه‌آبادی به روایت اسناد ساواک (مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات، 1382)»، «زندگی و مبارزات حجت‌الاسلام‌والمسلمین شهید مهدی شاه‌آبادی (مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1384)» «مرغ غریب عشق (سروش، 1399)» از جمله آثار مکتوبی است که درباره این شهید منتشر شده است. مستند «سعادتمندان» نیز یک اثر تصویری درباره این شهید است.


منابع و ارجاعات

  • [1]. شیرازی، فاطمه، «الگویی بی‌بدیل؛ نگاهی به زندگی و تلاش‌های آیت‌الله شهید حاج‌آقا مهدی شاه‌آبادی»، ماهنامه شاهد یاران، ش 62، دی 1389، ص 4.
  • [2]. همان.
  • [3]. همان.
  • [4]. همان.
  • [5]. همان.
  • [6]. همان، ص 5.
  • [7]. پایگاه اینترنتی مسجد، https://www.masjed.ir/u/4TE.
  • [8]. شیرازی، فاطمه، همان، ص 8-6.
  • [9]. همان، ص 8.
  • [10]. روزنامه جام‌ جم، ش 2542، شنبه 5 اردیبهشت 1388، ص 10.
  • [11]. روزنامه رسالت، ش 6970، سه‌شنبه 7 اردیبهشت 1389، ص 5.
  • [12]. روزنامه کیهان، ش 19345، یکشنبه 6 اردیبهشت 1388، ص 9؛ پایگاه اینترنتی مسجد، https://www.masjed.ir/u/4TE.
  • [13]. سایت گلزار شهدا/ شهید مهدی شاه‌آبادی، https://www.golzar.info/27451/%D.
  • [14]. موسوی‌الخمینی، سید روح‌الله، صحیفه امام خمینی (ره)، ج 18، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)، ص 407.
  • [15]. انتشارات حوزه علمیه شهید شاه‌آبادی، استادزاده، تهران، انتشارات حوزه علمیه شهید شاه‌آبادی، 1365، ص 146.
  • [16]. همان.
  • [17]. همان، ص 192؛ روزنامه جام جم، «فعالیت‌ها و خدمات پس از پیروزی انقلاب اسلامی»، ش 2542، 5 اردیبهشت 1388، ص 10.

تکمیل، ویرایش یا گزارش خطا