یک‌شنبه 17 مرداد 1361؛ ششصدوهشتادوششمین روز جنگ تحمیلی

رزمندگان اسلام در محورهای شلمچه و اطراف پاسگاه زید در خاک عراق و منطقه کوشک با سلاح‌های سبک و سنگین به مواضع و استحکامات دشمن بعثی حمله کردند. چند سنگر جمعی و انفرادی منهدم شد، 3 خودرو و یک تفنگ 106 میلی‌متری ارتش عراق به آتش کشیده شده شد. 23 نفر از سربازان دشمن نیز کشته یا مجروح شدند.⁠[1]

رزمندگان نیروی دریایی ایران، به سنگرهای تجمع نیرو و جنگ‌افزارهای ارتش عراق در آن‌سوی مرز واقع در منطقه سیبه با توپخانه سنگین حمله کردند. یک انبار مهمات دشمن و یک منبع آب منهدم شد و 3 سنگر تیربار و یک موضع آتشبار سنگین به آتش کشیده شد.⁠[2]

نیروهای ژاندارمری در جبهه‌های خرمشهر، مواضع ارتش عراق در آن‌سوی اروندرود را زیر آتش گرفتند. 2 سنگر انفرادی و یک سنگر خمپاره‌انداز منهدم شد، 8 سرباز عراق مجروح و 2 نفر کشته شدند.⁠[3]

آبادان زیر آتش سلاح‌های دوربرد و سنگین عراق قرار گرفت. 12 خانه مسکونی ویران و تعدادی از باغ‌های اطراف نیز آتش گرفت که مهار شد.⁠[4]

در اولین ساعات بامداد و در دومین یورش نیروهای ایران در منطقه ایلام به مواضع دشمن، 19 سنگر انفرادی و اجتماعی، 3 سنگر دیده‌بانی و 3 خمپاره‌انداز ارتش عراق منهدم و به چند تانک دشمن آسیب‌ وارد آمد. 80 نفر از افراد دشمن کشته و تعدادی مجروح شدند. نیروهای ایران سالم به پایگاه‌های خود بازگشتند.⁠[5]

نیروهای ایران در منطقه قصرشیرین، تنگه‌ حمام و تنگه ‌بردعلی (کرمانشاه)، یک پل تدارکاتی و 2 خودروی سنگین عراق را همراه با 6 خودروی دیگر منهدم کردند.⁠[6]

یگان‌های تیپ 1 لشکر 81 زرهی کرمانشاه (ارتش)، مواضع عراق در جبهه غرب را زیر آتش گرفتند. 2 خودرو منهدم شد و به 4 خودرو، 2 بولدوزر، یک کانکس و یک بیل مکانیکی دشمن خساراتی وارد آمد.⁠[7]

4 بالگرد توپدار ارتش عراق ساعت 12:00، به مواضع افراد رزمنده کمبا 11 در اطراف سیدکان و پیرکیم در ارومیه (آذربایجان ‌غربی) حمله کردند که تلفاتی نداشت.⁠[8]

نیروهای ارتش و سپاه پاسداران و عشایر منطقه، روستای گلیار در 20 کیلومتری مهاباد و سردشت (آذربایجان ‌غربی) را از ضدانقلاب پاک‌سازی کردند. 15 نفر از ضدانقلاب کشته و 17 نفر دستگیر شدند.⁠[9]

ضدانقلاب، پایگاه شهید عبادت سنندج (کردستان) را زیر آتش گرفت؛ یک پاسدار شهید و یک سرباز مجروح شد.⁠[10]

2 فرد مسلح ساعت 06:30، یک مغازه‌دار را که قبلاً عضو پیشمرگان مسلمان کرد بود در خیابان شهدای سنندج (کردستان) به ضرب گلوله به شهادت رساندند.⁠[11]

2 فرد مسلح ساعت 20:15، بلیت‌فروش شرکت واحد اتوبوسرانی در خیابان امام ‌خمینی ارومیه را مجروح کردند و مبلغ 110 هزار ریال پول به سرقت بردند.⁠[12]

به حکم دادگاه انقلاب اسلامی میاندوآب (آذربایجان ‌غربی)، 2 نفر به جرم توطئه و قیام مسلحانه اعدام شدند.⁠[13]

به حکم دادگاه انقلاب اسلامی 6 نفر به جرم اقدام مسلحانه علیه جمهوری اسلامی در ارومیه و کرمانشاه اعدام شدند.⁠[14]

هواپیماهای مهاجم عراق 8 بار به حریم هوایی آبادان حمله کردند که هر بار با آتش پدافند هوایی ناچار به فرار شدند.⁠[15]

هواپیماهای متجاوز عراق 3 بار در ارتفاع بالا به حریم هوایی ایلام تجاوز کردند با آتش پدافند هوایی متواری شدند.⁠[16]

یک هواپیمای عراق قصد بمباران پایگاه هوانیروز کرمانشاه را داشت که با آتش پدافند هوایی مجبور به فرار شد و بمب‌های خود را در بیابان‌های اطراف کرمانشاه رها کرد.⁠[17]

اقدامات ضدانقلاب در تهران ادامه داشت: ساعت 06:30 سرنشینان مسلح یک خودروی پیکان، راننده خودروی بنز کمیته انقلاب اسلامی منطقه 9 را در چهارراه چیت‌سازی (تهران) با شلیک گلوله مجروح کردند و متواری شدند؛⁠[18] ساعت 12:10، 2 فرد مسلح یک خودروی پیکان را در خیابان شهید استاد مطهری تهران با تهدید اسلحه از صاحب آن ربودند و متواری شدند؛⁠[19] ساعت 21:30، 3 فرد مسلح دست و پای صاحب یک مغازه لبنیات‌فروشی در شهر ری را بستند ولی قبل از ارتکاب هر عملی توسط نیروهای کمیته انقلاب اسلامی منطقه 14 دستگیر شدند.⁠[20]

 51 نفر از مردم عراق از مرز مریوان وارد خاک ایران شدند. این عده، از مسلمانان بغداد، سلیمانیه، حلبچه، هولیر، فلوجه و کرکوک هستند. در بین آن‌ها 3 پزشک و 4 مهندس کشاورزی حضور دارند.⁠[21]

ساختمان خبرگزاری جمهوری اسلامی در تهران، هدف حمله 2 نفر از اعضای سازمان مجاهدین خلق (منافقین) قرار گرفت. آنان پس از شلیک چند گلوله به سوی ساختمان، با به جا گذاشتن موتورسیکلت خود گریختند.⁠[22]

امام خمینی ضمن پذیرش استعفای آیت‌الله محمدرضا مهدوی‌ کنی از سمت سرپرستی کمیته‌های انقلاب اسلامی، حجت‌الاسلام علی‌اکبر ناطق نوری وزیر کشور را به جای وی تعیین کردند.⁠[23]

آمار تلفات نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران تا ساعت 8 صبح، 12.836 شهید و 54.983 مجروح، اسیر و مفقود اعلام شد.⁠[24]


منابع و ارجاعات:

  • [1] کریمی، نبی، تقویم تاریخ دفاع مقدس، ج 24ـ و هنوز رمضان، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1392، ص 531.
  • [2] همان، ص 531 و 532.
  • [3] همان، ص 532.
  • [4] همان، ص 517.
  • [5] همان، ص 532 و 533.
  • [6] همان، ص 533.
  • [7] همان، ص 520.
  • [8] همان، ص 521.
  • [9] همان، ص 533 و 534.
  • [10] همان، ص 520.
  • [11] همان.
  • [12] همان، ص 526.
  • [13] نقی‌پوران، شهریار و دیگران، تاریخ معاصر آذربایجان (آذربایجان ‌غربی در گذار از بحران‌های انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی 1367 – 1357)، ج 2ـ تاوان استقلال‌طلبی، تهران، سوره سبز، 1395، ص 362.
  • [14] همان.
  • [15] لطف‌الله‌زادگان، علیرضا، روزشمار جنگ ایران و عراق، ج 20ـ عبور از مرز، تهران، مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، 1381، ص 565.
  • [16] کریمی، نبی، همان، ص 534.
  • [17] خبرگزاری جمهوری اسلامی، گزارش لحظه به لحظه عملیات رمضان، ش 29، دوشنبه 18 مرداد 1361، ص 29.
  • [18] کریمی، نبی، همان، ص 526.
  • [19] همان.
  • [20] همان.
  • [21] لطف‌الله‌زادگان، علیرضا، همان، ص 565.
  • [22] همان.
  • [23] همان، ص 573.
  • [24] کریمی، نبی، همان، ص 527.

تکمیل، ویرایش یا گزارش خطا